Het orakel heeft gesproken

08_Gezondheidsraad_DEF

In november 2015 was het eindelijk zover. De Gezondheidsraad kwam met een advies voor gezonde voeding. Ik ben er maar eens even goed voor gaan zitten. De Gezondheidsraad heeft namelijk tien jaar lang gewacht met het opnieuw uitbrengen van een advies.

Voor het eerst heeft de Gezondheidsraad richtlijnen geformuleerd in termen van voedingsmiddelen, in plaats van voedingsstoffen. En omdat Albert Heijn geen voedingsstoffen verkoopt, maar, inderdaad, die voedingsmiddelen, ben ik natuurlijk zeer enthousiast! Even de belangrijkste uitkomsten op een rijtje: volgens de Gezondheidsraad het is beter voor ons om meer plantaardige en minder dierlijk producten eten. Ook minder suikerhoudende dranken drinken is belangrijk. In plaats van frisdrank en vruchtensap, kun je beter thee en ‘gefilterde’ koffie zonder suiker drinken. Water is ook goed. Meer groente en fruit, volkorenproducten, peulvruchten, noten en vis eten en minder vlees, zout en alcohol is gezonder. Verder geen boter en harde margarines, maar zachte margarines, vloeibare vetten en plantaardige oliën. We mogen net zoveel zuivel gebruiken als eerst en we moeten drie koppen thee per dag drinken en 15 gram ongezouten noten eten. Aldus de Gezondheidsraad.

Cafestol

Gelukkig komt het Voedingscentrum in de lente van 2016 met de praktische vertaling van de adviezen van de Gezondheidsraad. Er blijven namelijk wel heel veel vragen open. Ik ben zelf alvast driftig naar de antwoorden gaan zoeken. Eerst maar eens die gefilterde koffie. In koffiebonen zit een stofje, cafestol genaamd, dat het cholesterolgehalte van je bloed verhoogt. Als je de koffie filtert, blijft dat cafestol in het filter hangen. Dat is dus goed. Maar wat bedoelen deskundigen nu met gefilterde koffie? Natuurlijk, de koffiezetmachine thuis. Filter erin, koffie in het filter, water in het reservoir, een druk op de knop en de koffie wordt gezet. Of fluitketel en kokend water op het filter met gemalen koffie gieten. Weet u het nog? Ongeveer 50 procent van onze bevolking heeft geen idee, want zij gebruiken koffiepads in een Senseo-apparaat, of een machine waar aluminium kuipjes ingaan met vloeibare koffie. Of ze maken gebruik van een koffieautomaat op kantoor.

Cafetière, percolator en kookkoffie

De Consumentenbond heeft al eens onderzoek gedaan naar hoe het precies zit met koffie. Koffie uit de koffieautomaat op kantoor bleek veel cafestol te bevatten, daar zouden we wat aan moeten doen! Ook in koffie uit een cafetière of percolator zit veel cafestol, net als in kookkoffie. In de jaren 70 en 80 moest en zou iedereen een cafetière of een percolator hebben, zo’n doordruk koffiezetapparaat. Ook mijn ouders hadden een percolator. Of er nog veel mensen zijn die kookkoffie maken? Ik denk het niet. Een kennis van ons uit Zweden schenkt ons nog wel kookkoffie. Hij is 93 jaar oud, dus ik durf hem daar niet op aan te spreken. Maar de rest kan voor zijn verjaardag beter een koffiezetter vragen. Dat is in ieder geval veel gezonder. De goedkoopste koffiefilters kosten bij Albert Heijn € 0,45 voor 100 stuks. Dat kan er toch nog wel af als je gezondere koffie wilt drinken?

Sinaasappelsap of sinaasappelen

Over naar de vruchtensappen. Er zijn tegenwoordig weinig zaken zo hip als sapjes en smoothies. Toch kun je volgens de experts beter thee drinken, of water. Ook geeft de Gezondheidsraad aan dat je door vruchtensap te drinken veel gemakkelijker meer calorieën binnenkrijgt, dan door los fruit te eten. Dat klopt! Ik kan zonder probleem twee glazen sinaasappelsap van zes uitgeperste sinaasappelen  drinken, maar zes sinaasappelen achter elkaar opeten lukt mij niet. Bovendien zijn vruchtensappen heel zuur en daar krijg je tanderosie van. Kortom: van sap wordt je dik en je gebit gaat achteruit. Klanten van Albert Heijn hebben, denk ik zo, nog tijd nodig om te wennen aan het idee dat sinaasappelsap niet gezond is. Je pakt een sinaasappel, pelt hem en eet hem op. Dat is gezond. Je perst hem uit en drinkt hem, dat is ongezond. Leg dat maar eens uit!

15 gram noten per dag

De Gezondheidsraad adviseert ook over noten. 15 gram noten per dag is gezond. Ik heb alle achtergronddocumenten erop nageslagen. Sesamzaadjes, pijnboompitten en pompoenpitten vallen ook onder die 15 gram. Dat is fijn, want een beetje modern mens strooit volop met pitjes over de muesli en de salade. Die 15 gram is wel heel weinig, maar noten bevatten naast die goede vetten ook wel erg veel calorieën. Kastanjepuree kan ik niet vinden in het advies van de Gezondheidsraad. Misschien zijn kastanjes wel vruchten en geen noten. Noten zijn producten waarvan de kern te eten is, maar de schaal niet. Dus een kastanje is een noot. Al ga ik met deze definitie helemaal de mist in, want van een banaan eet ik ook de schil niet en toch is dat een vrucht, geen noot.

Gemis

Pinda’s zijn volgens de Gezondheidsraad ook noten. Maar mag je in plaats van 15 gram pinda’s ook pindakaas of satésaus eten? Of hazelnootpasta in plaats van 15 gram losse hazelnoten? Hierop heb ik het antwoord niet kunnen vinden. We moeten dus wachten op de praktische vertaling van het Voedingscentrum. Maar mijn vraag is zeer terecht, want pindakaas en hazelnootpasta behoren tot de meest verkochte artikelen in onze winkels. Waar de Gezondheidsraad eigenlijk ook niets over zegt, zijn eieren en aardappelen. Aardappelen behoren tot onze basisproducten, of ze nou gekookt zijn of gebakken. Of natuurlijk verwerkt worden tot patat. Dat vind ik dus wel een groot gemis in het advies van de Gezondheidsraad.

Een stukje zalm en glaasje witte wijn

Ondanks dat het Voedingscentrum veel moeite heeft gedaan om ons twee maal per week vette vis te laten eten, komt de Gezondheidsraad nu met het advies dat een maal per week vis eten voldoende is. Een keer per week een stukje zalm dus, met een glaasje witte wijn. Of toch niet? Alcohol, ook in kleine hoeveelheden, is volgens de Gezondheidsraad niet goed voor ons! En de vis vooral niet bakken in roomboter. Wat de voedingsgoeroes ook beweren: GEEN ROOMBOTER.

Geen twijfels

Ik kan niet wachten op de vertaling van het Voedingscentrum. Ik wil duidelijke antwoorden en geen twijfels. Ik snap dat het allemaal moeilijk is, maar vertel gewoon wat we moeten doen, zonder aarzeling, zonder voorbehoud. Als je dat niet doet, dan luisteren we naar adviezen van mensen die het niet weten, maar met grote overtuiging kunnen vertellen wat we moeten eten. En de volgende keer even de agenda’s van de Gezondheidsraad en het Voedingscentrum op elkaar afstemmen. Want waarom de Gezondheidsraad en het Voedingscentrum niet tegelijkertijd publiek gaan, is mij een raadsel. Tien jaar lijkt mij voldoende tijd om een publicatiemoment op elkaar af te stemmen. Één keer één advies graag. Voedingscentrum, zeg gewoon wat we moeten eten, dan doen we dat.

a_simone_herzberger
Simone Hertzberger – Sr. director product integriteit bij Albert Heijn

Reacties

  1. Bas van der Krogt zegt

    Ik denk dat de consument niet zo achterlijk is als wordt voorgesteld in dit blog. Een koffiedrinker weet hopelijk wel dat er om zijn Senseo koffie een filter zit en de percolatordrinker van tegenwoordig doet dat niet omdat de filters zo duur zijn. Had de schrijver liever gezien dat de gezondheidsraad had gezegd dat Senseo koffie goed voor je is? Dan was er weer heel andere kritiek geweest denk ik.

    Mbt de sinaasappels geeft de schrijver zelf al antwoord: probeer maar eens 6 sinaasappelen op te eten terwijl je het sap ervan makkelijk in 1 glas past.

    Overigens ga ik zeker niet klakkeloos doen wat de gezondheidsraad aangeeft! We leven niet meer in de jaren 50 en ik kan zelf nadenken over wat ik eet. Wel luister ik naar advies en dat heeft de gezondheidsraad hiermee gegeven. De consument van vandaag de dag is heel wat meer geïnformeerd dan wordt voorgesteld in bovenstaand stuk.

  2. Dona Kohler zegt

    Het Voedingscentrum is niet onafhankelijk en beveelt alleen aan wat van hun sponsors is.
    Bovendien lopen ze jaren achter. De schijf van 5 is al jaren geleden vervangen door de voedselpyramide.
    Vroeger was plots roomboter onegezond en moesten we hun margarine eten,. Nu al jaren bekend is dat dit niet klopt, stoppen zij ook ineens roomboter bij hun margarine.
    Waarom zijn superfoods ineens niet goed? Boerenkool ongezond?
    Er zijn veel betere orgasnisaties om advies te vragen dan Voedingscentrum.
    Maar AH is op de goede weg met uitbreiding van het biologische assortiment.
    Gooi weg al die troep van Unilever, Nestlé enzo, vol genetisch gemodificeerde troep..

  3. Ton Wulferink zegt

    Hierover kan ik wel iets roepen en dat is dan waarschijnlijk ook binnen het kader van het voedingscentrum: “Gemis
    Pinda’s zijn volgens de Gezondheidsraad ook noten. Maar mag je in plaats van 15 gram pinda’s ook pindakaas of satésaus eten? Of hazelnootpasta in plaats van 15 gram losse hazelnoten? Hierop heb ik het antwoord niet kunnen vinden. We moeten dus wachten op de praktische vertaling van het Voedingscentrum. Maar mijn vraag is zeer terecht, want pindakaas en hazelnootpasta behoren tot de meest verkochte artikelen in onze winkels.”
    Pak de etiketten er eens bij: pindakaas ja, hazelnootpasta nee (veel suiker). Satesaus zelf maken van pindakaas ja, kant-en-klare satésaus nee (veel suiker).

  4. zegt

    Mevrouw Herzberger moet nog even geduld hebben. Op 22 maart wordt de opvolger van de huidige Schijf van Vijf gepresenteerd. Dat is de vertaling van de Richtlijnen Goede Voeding 2015 (RGV 2015) in een voorlichtingsmodel die meer duidelijkheid geeft. Ook heb ik begrepen dat er dan ook een richtlijnen Voedselkeuze op basis van de RGV 2015 worden uitgegeven. Deze 2 documenten zullen vast meer duidelijkheid gaan verschaffen. Maar we wachten het gewoon rustig af.
    En voor wie echt al eerder een advies hierover wil is het raadzaam om eens contact op te nemen met een diëtist om de nieuwe adviezen te laten vertalen naar de eigen persoonlijke situatie.

  5. zegt

    Als je de onderzoeken die ten grondslag aan het advies van 15 gram noten leest, dan gaan deze eigenlijk alleen over lijnzaad en walnoten… en opeens is er een conclusie 15 gram ongezouten noten per dag is gezond! De gemiddelde consument gaat eerder 15 gram pinda’s, zonnebloempitten en sesam consumeren onder de noemer gezond…… dat heeft echt wel gevolgen en niets te maken met de echte conclusies uit de onderzoeken.
    Ook bijzonder vond ik het feit dat men niks gezonds kon vertellen over aardapppelen… wat gaat het Voedingscentrum hiermee doen? Dhr. Seidell gaf onlangs nog een college waarom de pieper best ok is.
    Havermout wordt verkozen boven volkoren. Volgens mij draait gezondheid vooral om voldoende vezels, groenten en beweging. Het advies van de Gezondheidsraad is gestoeld op het voorkomen van de 10 belangrijkste ziekten. Het had van mij nog wel wat duidelijker gemogen temeer omdat dit advies een gezondere populatie Nederlanders tot stand kan brengen en dit de innovators helpt. 32% van de Nederlanders is chronisch ziek hoe kunnen we dit aantal omlaag krijgen zonder kapitalen uit te geven aan medische zorg. Het overgrote deel had dit graag willen voorkomen als je ze in hun hartje kijkt. Een stevig advies is misschien betuttelend, maar kan veel leed besparen en dan is zo’n Voedingscentrum goud waard!
    http://www.nationaalkompas.nl heeft mijn ogen geopend, maar ik ben bang dat we gewoon weer aan de piepers moeten…

  6. zegt

    Toch is er wel onderzoek gedaan naar de gezondheidsaspecten van de aardappelen, maar de conclusies uit deze onderzoeken waren niet zo opzienbarend anders dan de bekende feiten. Daarom zijn de aardappelen niet apart benoemd in de Richtlijnen Goede Voeding.
    Het is wel te verwachten dat de opvolger van de huidige Schijf van Vijf en de bijbehorende richtlijnen voedselkeuze wel ingaan op het belang van aardappelen in een gezonde voeding en dat is dan keurig in de lijn van de onderzoeksuitkomsten van alle bronnenmateriaal dat gebruikt is voor het opstellen van de Richtlijnen Goede Voeding 2015.

  7. S zegt

    laten we niet de Schijf van vijf nalopen met z’n allen want iedereen weet dat het daar om geld draait van de overheid.
    Zelf blijven nadenken en onderzoeken mensen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Laat hier een reactie achter! Bekijk onze richtlijnen en voor vragen kunt u ons e-mailen.